Veelgestelde vragen

Alle vogels die van nature in het wild voorkomen op het grondgebied van de EU, worden beschermd door de Flora- en faunawet. Vogels die gekweekt of gehouden worden voor agrarisch gebruik of als huisdier, vallen dus niet onder deze bescherming. Vogels zoals de ooievaar, die in Nederland zijn uitgezet in het kader van fokprogramma's, worden wel beschermd.

Deze bescherming van vogels wordt vormgegeven door schadelijke handelingen te verbieden:

• verbod op het doden, verwonden, vangen, bemachtigen en met het oog daarop opsporen van vogels (art. 9 Flora- en faunawet);
• verbod op het opzettelijk verontrusten van vogels (art. 10 Flora- en faunawet);
• verbod op het beschadigen, vernielen, uithalen, wegnemen en verstoren van nesten, holen of andere voortplantings- of vaste rust- of verblijfplaatsen van vogels (art. 11 Flora- en faunawet);
• verbod op het zoeken, rapen, uit het nest nemen, beschadigen of vernielen van eieren van vogels (art. 12 Flora- en faunawet).

Het kappen van bomen in een bos buiten de bebouwde kom, valt niet binnen het bereik van de gemeentelijke kapverordening. Er is geen kapvergunning nodig. De boswet stelt dat er een kennisgeving van het geplande kappen gestuurd moet worden aan het ministerie van LNV. Die verleent geen schriftelijke toestemming maar kan wel een kapverbod opleggen.

Let op!
Voor dunningen (onderhoud) in het bos is geen kennisgeving nodig, maar deze ingreep kan wel in strijd zijn met de Flora- en faunawet. Dit betekent dat er dan een ontheffing moet worden aangevraagd, of er moet gewerkt worden volgens de gedragscode zorgvuldig bosbeheer.

Strijdigheid met de Flora- en faunawet wordt in de boswet niet genoemd als een reden om een kapverbod op te leggen. Dit betekent niet dat de bomen zomaar gekapt mogen worden wanneer er geen kapverbod is opgelegd. Als er strijdigheid bestaat met de Flora- en faunawet mag er niet gekapt worden voordat er een ontheffing is verleend of dat men aantoonbaar werkt volgens de gedragscode zorgvuldig bosbeheer.

Om in strijd te mogen handelen met de verboden van de Flora- en faunawet, moet er een ontheffing worden aangevraagd bij het ministerie van LNV, of er kan gekozen worden om te werken volgens de gedragscode zorgvuldig bosbeheer.

Gedragscode zorgvuldig bosbeheer:

Het Bosschap en Vogelbescherming Nederland hebben gezamenlijk de ‘gedragscode zorgvuldig bosbeheer' opgesteld die is goedgekeurd door het ministerie van LNV. Er hoeft geen ontheffing meer aangevraagd te worden mits in overeenstemming met de gedragscode gehandeld wordt. Dit is echter een keuzemogelijkheid; men kan ook besluiten om ontheffingen van de Flora- en faunawet aan te vragen. Klik hier voor de volledige tekst van de gedragscode.

Belangrijke normen uit deze gedragscode zijn:

• in loof- en gemengd bos worden geen werkzaamheden uitgevoerd in de periode van 15 maart tot 15 juli,
• in een vak/afdeling met naald- of populierenbos mogen geen werkzaamheden worden uitgevoerd als er vastgesteld is dat in dat vak broedgevallen voorkomen van een soort van de Rode Lijst of een vogelsoort die is vermeld in bijlage I van de Vogelrichtlijn,
• in de periode van 15 maart tot 15 juli worden bomen waarin bewoonde nesten zijn vastgesteld niet gekapt. Gedurende deze periode wordt er alleen op veilige afstand van de broedboom gewerkt om verstoring en verontrusting te voorkomen. Voor roofvogelhorsten is deze afstand 50 meter. Ook buiten deze periode worden horstbomen ontzien. Buiten het broedseizoen mogen bomen binnen 50 meter van de horstboom wel geveld worden,
• nesten van kolonievogels zoals de blauwe reiger worden gespaard en ontzien.

Ontheffingen:

Wanneer ervoor wordt gekozen om niet volgens de gedragscode te werken, dan moeten er mogelijk ontheffingen aangevraagd worden van de verschillende verboden van de Flora- en faunawet. Klik hier voor meer informatie over deze ontheffingen en aan welke voorwaarden de ontheffingverlening moet voldoen.

Als er in strijd met de gedragscode gekapt wordt:

Wanneer er voor gekozen is om volgens de gedragscode te werken en dit vervolgens niet correct gedaan wordt, dan wordt er in strijd met de Flora- en faunawet gehandeld. Tenzij er sprake was van een noodsituatie. In een dergelijk geval is het excuseerbaar dat er niet volledig in overeenstemming wordt gehandeld met de gedragscode. Er moet wel altijd zo zorgvuldig mogelijk worden gehandeld.

Wanneer u signaleert dat er onterecht in strijd met de gedragscode wordt gewerkt, kunt u een aantal wegen bewandelen.

• Overleg:
  Probeer in overleg met de opdrachtgever van de kap tot een oplossing te komen. In eerste instantie verdient dit altijd de voorkeur boven juridische stappen.
• Politie:
  Wanneer er in strijd met de normen uit de gedragscode wordt gehandeld, kunt u hiervan aangifte doen bij de politie; er wordt dan immers in strijd met de wet gehandeld.
• AID groendesk:
  Bij de afdeling Natuurbescherming van de Algemene Inspectiedienst kan melding gemaakt worden van misstanden in de natuur en kunnen vragen gesteld worden over toepasselijke regelgeving.
• Provinciale milieuklachtentelefoon:
  Bij de provincie kunt u ook met klachten terecht over misstanden in de natuur. Kijk hiervoor op de website van de desbetreffende provincie.
• Milieuklachten.nl:
  Via de website milieuklachten.nl kunt u een melding maken van de overtreding. Zij zorgen er dan voor dat de klacht bij het overheidsorgaan terecht komt die bevoegd is om daar iets aan te doen.
• Verzoek tot het opleggen van bestuursdwang of dwangsom:
  Wanneer er in strijd wordt gehandeld met de gedragscode, kunt u het ministerie van LNV verzoeken om de Flora- en faunawet te handhaven. Dit kunnen zij doen door bestuursdwang toe te passen of een last onder dwangsom op te leggen. Dit ken echter alleen wanneer de situatie nog veranderd kan worden; dus niet meer als alle bomen gekapt zijn.

Indien u het niet eens bent met de normen uit de gedragscode:

Een gedragscode dient goedgekeurd te worden door de minister van LNV. Tegen dit besluit staan bezwaar en beroep open voor belanghebbenden, gedurende zes weken.
De gedragscode Zorgvuldig Bosbeheer uit 2005 is in 2010 voorlopig nog geldig. Naar verwachting zal de minister van LNV in 2010 een nieuwe gedragscode Bosbeheer goedkeuren.
Momenteel worden er voor verschillende soorten activiteiten gedragscodes opgesteld waar nog bezwaar en beroep tegen open staan en waarop iedereen zienswijzen kan inbrengen.

Als er zonder of in strijd met de ontheffing van de Flora- en faunawet is gehandeld:

Wanneer ervoor gekozen is om aparte ontheffingen van de Flora- en faunawet aan te vragen en er dus niet gewerkt wordt volgens de gedragscode, dan kunt u hier klikken voor meer informatie.