Nieuws

Veroordeling Ierland door Hof van Justitie

22 Januari 2008 16:16

Op 14 december 2007 is Ierland veroordeeld vanwege het niet nakomen van de verplichtingen van de Vogel- en Habitatrichtlijn. De lidstaat had onvoldoende speciale beschermingszones vastgesteld, te kleine gebieden aangewezen en de richtlijnen niet goed omgezet in nationaal recht. Er zijn enkele interessante uitspraken gedaan die ook relevant zijn voor Nederland.

Hof van Justitie C-418/04, Commissie vs Ierland, 14 december 2007.

Het Hof oordeelt in deze zaak opnieuw dat een lidstaat onder andere speciale beschermingszones (SBZ's) moeten aanwijzen voor álle Bijlage-I soorten die voorkomen op haar grondgebied. Dit betekent dat Ierland alsnog SBZ's moet aanwijzen voor de ijsvogel. Ook al is de ijsvogel een verspreid voorkomende soort en daarom volgens Ierland minder geschikt om op deze manier te beschermen.

Voor Bijlage I-soorten moeten niet alleen díe gebieden worden aangewezen waar de soort in grote aantallen voorkomt. Juist daar waar de soort zeldzaam is, is bescherming aan de orde. Daarmee kan de geografische verspreiding veilig gesteld worden. Alleen zo kan een coherent geheel van beschermde natuurgebieden worden opgezet, wat het doel is van de Vogelrichtlijn.

Dat een soort anno 2007 niet langer voorkomt in een gebied, is geen reden om het gebied niet aan te wijzen als SBZ. In Ierland gaat dat op voor de zwarte stern. Het land heeft sinds 1982 de verplichting om de meest geschikte gebieden voor deze soort aan te wijzen én in stand te houden. Ierland mag niet beloond worden voor het niet voldoen aan deze verplichting. Ook al komt de soort nu niet meer in het gebied voor, de overheid moet het gebied toch aanwijzen voor de zwarte stern. Met beschermingsmaatregelen moet Ierland ervoor zorgen dat de sterns het gebied opnieuw kunnen koloniseren. Die plicht vervalt pas wanneer het echt ondenkbaar is dat de soort in het gebied zal terugkeren. Voor de zwarte stern is dit volgens het Hof niet het geval. Het gebied zou opnieuw geschikt gemaakt kunnen worden door de Amerikaanse nerts aan te pakken.

Vergelijkbaar oordeelde het Hof over de aanwijzing van gebieden voor de kwartelkoning. In 1982 had Ierland de verplichting gebieden voor deze soort aan te wijzen. Door veranderingen in de landbouwpraktijk kwalificeren de gebieden zich niet langer. Omdat Ierland niet heeft geprobeerd deze problemen te verhelpen, moeten de gebieden alsnog voor de kwartelkoning worden aangewezen.

Het Hof heeft aangegeven dat lidstaten niet alleen negatieve effecten moeten voorkomen, maar ook positieve beschermingsmaatregelen moeten nemen om de instandhouding van de soort te kunnen garanderen.

Ook werd in deze zaak opnieuw de status van de IBA 2000-lijst bevestigd die door BirdLife International is opgesteld. Deze lijst van belangrijke vogelgebieden geldt als maatstaf voor het aanwijzen van SBZ's, tenzij lidstaten met wetenschappelijk tegenbewijs komen.

Meer informatie:
- website met uitspraken Hof van Justitie

Archief